নাট্যদলৰ অপমৃত্যু

dainik janambhumi July 19, 2025

ডিজিটেল ডেস্ক : অসমীয়া চলচ্চিত্র জগতখনলৈ পুনৰ যেন সোণালী দিন ঘূৰি আহিছে। ইখনৰ পাছত সিখনকৈ ভালেমান ছবি নির্মাণ হোৱাৰ লগতে সেইসমূহৰ অধিকাংশই ব্যাবসায়িকভারে সফল হোৱা বিষয়টোলৈ চাই এই ক্ষেত্ৰখনৰ সৈতে জড়িত প্ৰতিগৰাকী লোকৰ মনত আশাৰ ৰেঙনি দেখা পোৱা গৈছে। কেৱল ৰাজ্যখনতেই নহয় দিল্লী, বেংগালুৰু আদিৰ লগতে বিদেশৰ মাটিতো শেহতীয়াভাবে মুক্তি লাভ কৰা অসমীয়া ছবিক দর্শকে আঁকোৱালি লৈছে। ই নিঃসন্দেহে অসমীয়া ছবিজগতৰ বাবে এক গৌৰৱৰ কথা, আশাৰ বতৰা। আজিৰ যুগত চিত্ৰগৃহলৈ দর্শক আনিব পৰাটো আৰু তেওঁলোকক সন্তুষ্ট কৰিব পৰা কথাটোৱে ছবি এখনৰ মান নির্ণয় কৰে। আজিৰ পৰা প্ৰায় ৯০ বছৰ পূর্বে জ্যোতিপ্রসাদে চলচ্চিত্ৰ নিৰ্মাণৰ বাট মুকলি কৰি অসমীয়া সাংস্কৃতিক জীৱনক নতুন আলোকেৰে মহিমামণ্ডিত কৰাৰ পাছৰ পৰ্যায়ত বহু উত্থান-পতনৰ সাক্ষী হৈছে এই উদ্যোগ। এটা সময়ত অসমীয়া ছবি চাবলৈ হিল-দল ভাঙি ওলাই আহিছিল ৰাইজ। মাজতে কিন্তু অতি দুখ লগা অবস্থাও হৈছে উদ্যোগটোৰ। অসমীয়া ছবি উদ্যোগটোৱে ককবকাব লগা পৰিস্থিতি এটাৰ মাজেৰে পাৰ হোৱা সময়খিনিতো কিন্তু অসমৰ আন এটি মাধ্যমে দৰ্শকৰ মাজত মনোৰঞ্জনৰ খোৰাক যোগাই বিজয়ধ্বজা উৰুৱাবলৈ সক্ষম হৈছিল। অসমৰ খিলঞ্জীয়া ৰাইজে অতি আদৰেৰে জীয়াই ৰাখি আগবঢ়াই নিয়া এই মাধ্যমটো হৈছে ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰ। বিশ্বতে বিৰল এই ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰে জন্মলগ্ন ১৯৬৩ চনৰ পৰাই নিৰৱচ্ছিন্নভাৱে অসমীয়া ৰাইজক মনোৰঞ্জন দি আহিছে। 

ভ্রাম্যমাণৰ জনক অচ্যুৎ লহকৰে নটৰাজ থিয়েটাৰৰ জৰিয়তে পেছাদাৰী নাট নিৱেদনৰ এটা নতুন ধাৰা প্ৰৱৰ্তন কৰাৰ পাছতেই সুৰদেৱী, পূর্বজ্যোতি, ৰপকোঁৱৰ, মঞ্চৰূপা আদি নাট্যদলে আত্মপ্রকাশ কৰিছিল। ইয়াৰ পাছৰ পৰ্যায়ত কহিনুৰ-আৱাহনকে ধৰি অলেখ নাট্যদলৰ জন্ম হ'ল। ইয়াৰ অধিক নাট্যদল কালৰ সোঁতত নাইকিয়া হৈ গ'ল আৰু বহু নাট্যদলে আজিও বিৰামহীনভাৱে ৰাইজৰ সন্মুখত নাট মঞ্চস্থ কৰি আহিছে। অসমৰ সংস্কৃতিৰ পথাৰখনলৈ ভ্ৰাম্যমাণ থিয়েটাৰে কিধৰণে অৱদান আগবঢ়াইছে সেই বিষয়ে অসমৰ প্ৰতিখন গাঁও, প্রতিটো অঞ্চলৰ ৰাইজ অৱগত। ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰ হৈছে অসমীয়া থলুৱা লোকৰ দ্বাৰা পৰিচালিত এনে এক সাংস্কৃতিক উদ্যোগ, যিয়ে থলুৱা লোকৰ উন্নতিৰ হকে সেৱা আগবঢ়াই আহিছে। এই ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ বাবেই বহু অঞ্চলত শিক্ষানুষ্ঠান, নামঘৰ, খেলপথাৰ গঢ় লৈ উঠিছে। ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ প্ৰতি অসমীয়া ৰাইজৰ যি অকৃত্ৰিম ভালপোৱা আৰু আৱেগ আছে, তাৰ ফলস্বৰূপেই ৬০ বছৰৰো অধিক কাল ধৰি ৰাজ্যখনৰ প্ৰতিটো অঞ্চলত আজিও দর্শকেৰে ভৰ্তি হৈ থাকে প্রেক্ষাগৃহ। ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ প্ৰতি অসমীয়া ৰাইজৰ আৱেগক দাক্ষিণাত্যৰ মানুহৰ দক্ষিণ ভাৰতৰ চিনেমা উদ্যোগটোৰ প্রতি থকা আৱেগৰ সৈতে তুলনা কৰিব পাৰি। অসমীয়া চলচ্চিত্ৰৰ দুৰ্দিনৰ সময়তো, অর্থাৎ যি সময়ত দৰ্শকৰ অভাৱত অসমীয়া চিনেমাৰ প্ৰদৰ্শন বন্ধ কৰিবলগীয়া হৈছিল, তেনে সময়তো কিন্তু ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ প্রেক্ষাগৃহ দর্শকেৰে ঠাহ খাই আছিল। ই এটা কথাই প্রমাণিত কৰে যে ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰে যিধৰণে অসমীয়া ৰাইজৰ মৰম-আদৰ আদায় কৰিবলৈ সক্ষম হৈছে সিমানখিনি মৰম-আদৰ অসমীয়া চিনেমাই হয়তো আদায় কৰিব পৰা নাই। ৰাজ্যখনৰ সবাতোকৈ জনপ্রিয় এই সাংস্কৃতিক মাধ্যমটোৰ জৰিয়তে বছৰটোৰ ৯ মাহ সময় দর্শকে বিনোদনৰ খোৰাক বিচাৰি পায়। ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ প্ৰদৰ্শন দৰ্শকৰ অভাৱত বন্ধ কৰিবলগীয়া হোৱাৰ নজিৰ নাই বুলি ক'লেও ভুল কোৱা নহ'ব। 

বিগত কেইটামান বছৰৰ পৰা এই উদ্যোগৰ সৈতে বিভিন্নধৰণৰ দিশৰ বিতৰ্ক সাঙোৰ খাই পৰিছে যদিও তাৰ মাজতেই ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰ চলি আছে। ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ বৰ্ণিল ইতিহাসৰ স্বাক্ষৰ কহিনুৰ থিয়েটাৰৰ এইবেলি সোণালী জয়ন্তী বর্ষ। ১৯৭৫-৭৬ নাট্যবৰ্ষৰ জৰিয়তে প্ৰথমবাৰৰ বাবে নাট মঞ্চস্থ কৰা নাট্যদলটোৰ সোণালী জয়ন্তী বর্ষত এক দুখৰ খবৰ এয়া যে ৰাজ্যখনৰ আন এটি আগশাৰীৰ নাট্যদল থিয়েটাৰ ভাগ্যদেৱীৰ নাট্যযাত্রা এইবেলি স্তব্ধ হৈ ৰ'ল। বহু বৰেণ্য শিল্পী সৃষ্টি কৰা, বহু কালজয়ী নাটকৰ জৰিয়তে দৰ্শকৰ হিয়াত সাঁচ বহুৱাবলৈ সক্ষম হোৱা এই নাট্যদলটোৰ যাত্রা স্তব্ধ হোৱা বাতৰিয়ে কলা-সংস্কৃতিৰ সৈতে জড়িত ৰাইজৰ চকু সেমেকাই তুলিছে। ভ্রাম্যমাণ থিয়েটাৰৰ ইতিহাসত এয়া নতুন ঘটনা নহয় যদিও এটা অতি পুৰণি নাট্যদলৰ অপমৃত্যু হোৱাটো সঁচাকৈয়ে দুখদায়ক। সাম্প্ৰতিক সময়ত ৰাজ্যখনত প্রায় ১৭-১৮টা ভ্রাম্যমাণ নাট্যদল আছে। প্রতিটো নাট্যদলতেই কমেও এশজনকৈ শিল্পী-কলা-কুশলী থাকিলেও ভালেসংখ্যক লোক এই মাধ্যমটোৰ সৈতে জড়িত হৈ আছে। তেনেস্থলত এটা নাট্যদল বন্ধ হৈ যোৱা মানে এশটা পৰিয়ালৰ উপাৰ্জনৰ পথ বন্ধ হৈ যোৱা। অসমৰ খিলঞ্জীয়া ৰাইজে আদৰেৰে জীয়াই ৰখা ভ্রাম্যমাণ নাট্যদলসমূহৰ যাত্রা যাতে এইদৰে স্তব্ধ হৈ পৰিবলগীয়া নহয় তাৰ বাবে ইয়াৰ কাৰকসমূহ ফঁহিয়াই চাই ব্যৱস্থা গ্রহণৰ সময় সমাগত। বিশ্বতে বিৰল এই গৰিমামণ্ডিত উদ্যোগটো কালৰ বুকুত যাতে হেৰাই নাযায় তাৰ বাবে প্ৰতিগৰাকী সংস্কৃতিপ্রেমী অসমীয়াই চিন্তা কৰাৰ সময় আহি পৰিছে।

Share This