পুষ্টিহীনতা

dainik janambhumi August 08, 2025

ডিজিটেল ডেস্ক : অলপতে ৰাজ্য সভাত মহিলা আৰু শিশু উন্নয়ন মন্ত্ৰ্যালয়ৰ ৰাজ্য মন্ত্রী সাবিত্রী ঠাকুৰে দাঙি ধৰা তথ্যত আমাৰ ৰাজ্যৰ এখন উদ্বেগজনক ছবি প্রকাশ পাইছে। সংসদৰ মজিয়াত প্রকাশ পোৱা তথ্য অনুসৰি, আমাৰ ৰাজ্যৰ পাঁচ বছৰ বয়সৰ তলৰ ৪২.৯৪ শতাংশ শিশুৱেই একমাত্র পুষ্টিহীনতাত ভোগাৰ বাবে বাওনা হৈছে। উল্লেখনীয় কথা যে এইক্ষেত্ৰত ৰাষ্ট্ৰীয় গড় হৈছে ৩৭.০৭ শতাংশ। অর্থাৎ ৰাষ্ট্ৰীয় গড়তকৈ আমাৰ ৰাজ্যৰ অৱস্থা শোচনীয়। কেন্দ্ৰীয় মন্ত্ৰীগৰাকীয়ে সদৰী কৰা আন এক হতাশাজনক তথ্য হৈছে অসমত এক হাজাৰ নৱজাতকৰ (জন্মৰ পৰা ২৮ দিনৰ ভিতৰত) মাজত ২২টি নবজাতকৰেই মৃত্যু ঘটে। এইক্ষেত্ৰত ৰাষ্ট্ৰীয় গড় হৈছে ১৯। একেদৰে পাঁচ বছৰ বয়সৰ ভিতৰত অসমত প্ৰতি হাজাৰ শিশুৰ মাজত ৩৫টা শিশুৰ মৃত্যু ঘটে। য'ত ৰাষ্ট্ৰীয় গড় হৈছে ৩০। ০-৫ বছৰ বয়সৰ ভিতৰৰ শিশুৰ মৃত্যুৰ তালিকাত অসমৰ স্থান হৈছে চতুর্থ। ই নিঃসন্দেহে এক চিন্তাৰ বিষয়। যি সময়ত দেশৰ এক বৃহৎ পুঁজি চৰকাৰে এই শিশুসকলৰ বিকাশৰ বাবে ব্যয় কৰি আহিছে তেনে সময়তে লাখ লাখ শিশু আজিও পুষ্টিহীনতাত ভুগিবলগীয়া হোৱাটোৱে দেশৰ ভৱিষ্যতৰ বাবে এক অশনি সংকেত কঢ়িয়াইছে। আজিৰ তাৰিখতো দুবেলা দুসাঁজ পুষ্টিকৰ আহাৰ খাবলৈ নাপাই হাহাকাৰ কৰিছে এইসকল শিশুৱে। দেশৰ শিশু তথা মহিলাসকলৰ সামগ্রিক উন্নয়নৰ বাবে কেন্দ্রীয় তথা ৰাজ্য চৰকাৰে বিভিন্ন আঁচনি হাতত লোৱাৰ পাছতো এনে সমস্যা দূৰ হোৱা নাই। 

পোষণ অভিযান হৈছে তেনে এক জনকল্যাণকামী অভিযান। শিশু, কিশোৰী, গৰ্ভৱতী আৰু প্ৰসূতি মাতৃৰ লগতে সমাজৰ বিভিন্ন স্তৰৰ লোকৰ মাজত পুষ্টি সজাগতা বৃদ্ধি কৰা তথা সকলোৰে বাবে স্বাস্থ্য আৰু পুষ্টি নিশ্চিত কৰাটোৱেই এই অভিযানৰ প্ৰধান লক্ষ্য। পোষণ অভিযানৰ অধীনত প্ৰতি বছৰে ছেপ্টেম্বৰ মাহটো সমগ্ৰ ভাৰততে পোষণ মাহ আৰু মাৰ্চ মাহত পোষণ পষেক নামেৰে ১৫ দিনীয়া এক কাৰ্যসূচী ৰূপায়ণ কৰা হয়। ২০১৮ চনত প্রধানমন্ত্রী নৰেন্দ্ৰ মোদীয়ে এই অভিযানৰ শুভাৰম্ভণি কৰিছিল। এই অভিযানৰ জৰিয়তে ০-৬ বছৰ বয়সলৈকে শিশু, কিশোৰী, গর্ভবতী মাতৃ তথা প্রসূতি মাতৃসকলৰ পুষ্টিগত স্থিতি উন্নত কৰিবৰ বাবে বিভিন্ন ধৰণৰ পদক্ষেপ হাতত লোৱা হয়। ইয়াৰ উপৰি অংগনৱাড়ী কেন্দ্ৰৰ জৰিয়তেও সমগ্র দেশতে শিশুসকলৰ বিকাশৰ হকে কাম কৰি আহিছে। শিশু তথা মহিলাৰ ক্ষুধা আৰু পুষ্টিহীনতাৰ বিৰুদ্ধে যুঁজিবলৈ সংহত শিশু উন্নয়ন সেৱা আঁচনিৰ অংশ হিচাপে ভাৰত চৰকাৰে ১৯৭৫ চনত অংগনৱাড়ী কেন্দ্ৰ স্থাপনৰ কাৰ্যসূচীৰ শুভাৰম্ভ কৰিছিল। বর্তমান আমাৰ ৰাজ্যতো ছয় সহস্রাধিক অংগনৱাড়ী কেন্দ্র আছে। ইয়াৰে বহুতো কেন্দ্ৰ মেৰামতিৰ অভাৱত জৰাজীৰ্ণ হৈ পৰিছে। ২০২২ চনত মুখ্যমন্ত্রী ড° হিমন্ত বিশ্ব শৰ্মাই ৰাজ্যত ১০০০টা আদর্শ অংগনৱাড়ী কেন্দ্র ভার্চুৱেল ব্যৱস্থাৰে আনুষ্ঠানিকভাৱে মুকলি কৰিছিল। কামৰূপ জিলাৰ মিৰ্জাৰ পৰা কেন্দ্রীয়ভাৱে আদর্শ অংগনৱাড়ী কেন্দ্ৰসমূহৰ উদ্বোধনী অনুষ্ঠানত মুখ্যমন্ত্রীয়ে কৈছিল- 'যি সমাজে শিশুসকলক অগ্রাধিকাৰ দিব নাজানে, সেই সমাজখন আগবাঢ়িব নোৱাৰে। এই অংগনৱাড়ী কেন্দ্ৰসমূহ আদর্শ হ'লেহে আমি শিশুসকলক আদর্শ মানুহ হিচাপে গঢ়িব পাৰিম।' মুখ্যমন্ত্ৰীগৰাকীয়ে ২০২৬ চনৰ ভিতৰত আৰু বহু আদর্শ অংগনৱাড়ী কেন্দ্ৰ স্থাপনৰ পৰিকল্পনাও সদৰী কৰিছিল। 

উল্লেখযোগ্য যে শিশুসকলৰ সৰ্বাংগীণ বিকাশৰ বাবে ৰাজ্য চৰকাৰে যুগান্তকাৰী পদক্ষেপ হিচাপে অংগনৱাড়ী কেন্দ্রসমূহ আদর্শ কেন্দ্ৰলৈ ৰূপান্তৰ কৰাৰ সিদ্ধান্ত লৈছিল আৰু সেইমর্মে ১০০০টা অংগনৱাড়ী কেন্দ্র আদর্শ কেন্দ্রলৈ ৰূপান্তৰ কৰিছিল। ৰাজ্য চৰকাৰৰ এই পদক্ষেপে নিঃসন্দেহে আমাৰ দেশৰ ভৱিষ্যৎ অর্থাৎ শিশুসকলৰ বিকাশত এক গুৰুত্বপূর্ণ প্রভাৱ পেলাইছে। কিন্তু এই কথা নিৰ্ভৰ কৰিব আদর্শ অংগনৱাড়ী কেন্দ্রসমূহৰ স্বচ্ছতাৰ ওপৰত। ৰাজ্যৰ ভিন্ন প্রান্তত থকা অংগনৱাড়ী কেন্দ্ৰসমূহত আজিৰ তাৰিখতো বিভিন্ন দুর্নীতি-অনিয়ম সংঘটিত হোৱাৰ বাতৰি প্ৰচাৰ হৈ আহিছে। বহু অঞ্চলত শিশুৱে এই কেন্দ্ৰসমূহৰ পৰা পাবলগীয়া পুষ্টিকৰ আহাৰ লাভ নকৰে। ইয়াৰ উপৰি বহু অংগনৱাড়ী কেন্দ্ৰৰ কদর্যময় পৰিৱেশৰ বাবেও শিশুসকল ইয়ালৈ অহাৰ প্ৰতি আগ্ৰহী নহয়। শিশুৰ বাবে যোগান ধৰা পুষ্টিকৰ আহাৰ এচাম মধ্যভোগীৰ পেটলৈ যায়। ফলত পুষ্টিহীনতাত ভোগে এইসকল শিশুবে। এইক্ষেত্রত কেন্দ্রীয় চৰকাৰে বিষয়টো গুৰুত্বসহকাৰে লোৱাৰ সময় আহি পৰিছে। বৰ্তমানৰ প্ৰতিযোগিতাৰ যুগত বর্তি থাকিবলৈ হ'লে শিশুসকল সু-শিক্ষাৰে শিক্ষিত হ'বই লাগিব। এইক্ষেত্রতো প্রতিটো কেন্দ্রই এক বলিষ্ঠ ভূমিকা গ্ৰহণ কৰিব পাৰে। লগতে তেওঁলোকক পুষ্টিকৰ খাদ্য প্রদান কৰি স্বাস্থ্যৱান কৰি তুলিবলৈ যত্ন কৰিব লাগিব। এটি শিশুৱে জীৱনৰ আদিপাঠ যিহেতু অংগনৱাড়ী কেন্দ্ৰৰ জৰিয়তে লাভ কৰে; সেয়ে প্ৰতিগৰাকী কর্মী-সহায়িকাই বিশেষ যতনেৰে শিক্ষাদান কৰিব লাগিব। কেন্দ্রলৈ অহা শিশুসকলৰ বাবে তেওঁলোকে একোগৰাকী আদর্শ শিক্ষকৰ ভূমিকা পালন কৰে। তেওঁলোকক সামাজিক পৰিৱৰ্তনৰ প্ৰতিনিধি হিচাপে গণ্য কৰিব পাৰি। এখন সমাজৰ প্ৰগতি তেওঁলোকৰ ওপৰত বহু পৰিমাণে নিৰ্ভৰ কৰে।

Share This